VorigeV.6Volgende

Aelbert IJpelaan en Anne Jacobs

A(e)lbert IJpelaan, zoon van Jan IJpelaan en Jannitge Frans, zie IV.2, geboren ca. 1646, overleden ca. 1690, ca. 44 jaar oud

Aelbert IJpelaan, wordt vermeld in de boedelscheiding van de nalatenschap van zijn ouders van 26 april 1681.

Aelbert IJpelaan trouwt ca. 1678 (met huwelijksvoorwaarden) Anna Jacobs (Anne, Antje) (1).

Aantekening Simon Zuurbier te Castricum :

20-5-1681 NA327-41 (F1657) not. Gerrit Indijck te Alkmaar
Compareerde Aelbert Jansen Ybelaen [= Ypelaan], w[onende]. tot Castricum als in huwelijk hebbende Agnitie Jacobs, erfgenaam van Baert Jacobsz, overleden aldaar ende alzo hij comparant in zijn voorsz[egde]. kwaliteit is, verleent zekere mandement van beneficie van inventaris Cornelis Kessel, raad en procureur alhier.
(handtekening Aelbert Jansen Ypelaen)

Anna Jacobs hertrouwt ca. 1691 Jan Jansz. de Boer.

Kinderen van Aelbert IJpelaan en Anna Jacobs :

  1. Joannes IJpelaan, gedoopt Castricum, R.K., 18 december 1679 (het afschrift geeft 28 december), zoon van Albert Jansen en Anne Jacobs, doopgetuige Dirck Jansen (een broer van de vader), waarschijnlijk vroeg overleden.
  2. Joannes IJpelaan (Jan), gedoopt Castricum, R.K., ult. [= aan het einde van, is onleesbaar in het origineel] september 1682, zoon van Albert Jansen en Anna Jacobs, doopgetuige Lijsbet Huijberts, een schoonzus van de vader, trouwt Maretje Castricum, volgt VI.1.
  3. Baert IJpelaan, gedoopt Castricum, R.K., 24 oktober 1684, zoon van Albert Jansen en Anne Jacobs, doopgetuige Teuwes Heersen, trouwt Trijntje Lants, volgt VI.2.
  4. Franciscus IJpelaan (Frans), gedoopt Castricum, R.K., 30 september 1687, zoon van Albert Jansen IJpelaan en Anna Jacobs, doopgetuige Claes Janse, een broer van de vader, trouwt Antje Castricum, hertrouwt Neeltje de Boer, volgt VI.3.
  5. Petrus IJpelaan, gedoopt Castricum, R.K., april 1689, dag onleesbaar, zoon van Albert Jansen IJpelaan en Anna Jacobs, doopgetuige Lijsbet Gerrets, een schoonzus van de vader, was getuige bij R.K. huwelijken te Castricum 1708-1710, overleden vóór 1712 (2).

Dochter van Jan Jansz. de Boer en Anna Jacobs :

  1. Aafje de Boer, geboren waarschijnlijk Castricum, 1692/5, trouwt Cornelis Hogebrecht, volgt hieronder afzonderlijk.

Boedelscheiding Antje Jacobs, 19 augustus 1712 :

«Comp[areerde]. de eerbare Antje Jacobs, eerst weduwe van Albert Jansz. IJpelaan en nu laatst van Jan Jansz. de Boer, wonende tot Castricum, zo voor haar zelfs dan als moeder en voogdesse van Frans Albertsz IJpelaan en voor zo veel het nood is als haar sterkmakende ende de rato caverende voor dezelve ter eenre: Ende Jan en Baert Albertsz IJpelaan mitsgaders Cornelis Jansz Hogebreg, getrouwt met Aafje Jans de Boer, kinderen van opgemelde Antje Jacobs bij haar uijt de voorn. hare mannen geteelt ter andere zijde zij comparanten mij notaris allen wel bekend.
Te kennen gevende dat zij Antje Jacobs met haar eerste man Albert IJpelaan was getrouwt op den huwelijkse voorwaarden daar bij de gemeenschap van goederen was gesecludeert en uijtgesloten ende met haar tweede man Jan Jansz de Boer, zonder enige huwelijkse voorwaarden en vervolgens in gemeenschap van goederen mitsgaders dat zo wel in ’t eerste als laatste huwelijk genoegsaam alle de effecten van de zijde van haar Antje Jacobs waren aangebragt ende dat nu met de voldoeninge van der voorn[oemde]. kinderen vaders erffenisse uijt de verscheijdentheijt der resp[ectievelijk]. boedels verscheijde dispuijten en questien quamen te ontstaan, om alles welke af te snijden ende vele kosten voor te komen, de gesamentlijke comparanten verklaarden door tusschen spreken van Heert Teeuwisz Roobeek ende Adriaan de Boer, beijde mede tot Castricum woonagtig in alle min en vriendschap metten anderen verdragen en geaccordeert te zijn in manieren als volgt :
Namentlijk dat Jan, Baert ende Frans IJpelaan mitsgaders Aafje Jans de Boer voor zo wel enige nog niet zoude mogen wesen voldaan, tot uijtsettinge ofte een boelgaaf uijt den gemeenen boedel zullen hebben en gemeten op hare meerderjarigheijt of trouwen ijder twee van de beste koeijen van haar eerste comparantes stal ter keure van het meerderjarig kind een bed met zijn toebehoren ende nog twee hondert guldens aan geld, dog zal Corn[eli].s Jansz Hogebreg getrouwt met Aafje Jans daar en boven nog genieten uijt consideratie van de gemeenschap in welke zij met de opgemelte haren man Jan Jansz de Boer is getrouwt geweest een somma van agtien hondert glds in gelde te betalen prompt ende zonder enige kortinge op den eersten meij 1713.
 
Waar mede de voorn[oemde]. kinderen haar te vreden zullen moeten houden, zonder haar moeder om enige staat of inventaris, cautie of enige andere voldoeninge mogelijk te zullen vallen.
Wel er staande dat zij Antje Jacobs alle de goederen die zij met de dood zal komen te ontruijmen ende na te laten, gene ter wereld uijtgezondert, ab intestato zal laten gaan opde voorn[oemde]. hare vier kinderen Jan, Baert ende Frans IJpelaan, mitsgaders Aafje Jans of hare descendenten bij representatie in vier gelijke en equale portien zonder enig onderscheijt of den enen enigsints meerder te favoriseren als den ander, ’t zij bij uijterste wil of onder den levende direct of indirect gelijk zij eerste comp[aran].te ten dien eijnde wel voorbedagtelijk ende op ’t kragtigste mits dezen verklaarden te refuceeren[?] en vernietigen alle testamenten, codicilien, donatien en andere dispositien die zij ooijt voor dezen gemaakt, gedaan en gepasseert zoude mogen hebben, ofte hier namaals door instigatie, aanradinge of misleijdinge van iemand wie ’t ook zoude mogen wesen, of ook wel uijt eijgen beweginge of anders zoude mogen komen te doen maken of passeren, als houdend alle dezelve nu voor alsdan en dan voor als nu voor nul kragteloos en van geender waarden zonder dat daar op enig reguard genomen zal mogen werden.
Behoudens alleen dat op haar eerste comp[aran].ts overlijden of wanneer zij uijt hare boererije zoude mogen komen te scheijden haar jongste zoon Frans IJpelaan voor uijt boven en behalven de bovengemelte uijtsettinge zal hebben en genieten twee koeijen en een paard na zijn believen uijt den boedel te verkiesen.
Met welke voorsz[egde]. accoorde de gesamentlijke comp[aran]t[e]n verklaarden te nemen volkomen contentement en genoegen. Belovende derhalven elk ander het elfen[?] daar af getrouwelijk te [... steren?] en na te komen zonder daar tegens te doen of laten geschieden, direct of indirecy, ’t zij in regten of daar buiten, renuncierende mitsdien van relief, reductie en alle andre behulpmiddelen die henlieden tot infractie deses enigsints te bate zoude mogen komen, alles onder verband, als na regten.
 
Dat aldus passeerde binnende voorn[oemde]. stad Alkmaar ter presentie van Jan Scholte ende Jan Herencarspel als getuijgen.
 
[handtekeningen]
 
Dit merk × is bij Antje Jacobs zelfs gestelt.
Jan Aalbertsz Ypelaen
Baert Aelberts Ypelaen
Frans Aelberts Ypelaen
Cornelis Jansz Hogebregh
 
J. Scholte
J. Heerencarspel
K. Seullijn.
 (3).

Aafje de Boer, dochter van Jan Jansz. de Boer en Anna Jacobs, zie hierboven, geboren waarschijnlijk Castricum, ca. 1692/5, overleden waarschijnlijk Castricum, 1730, ca. 36 jaar oud.

Aafje de Boer ondertrouwt Castricum, Gerecht, 26 december 1711, Castricum, R.K., 12 januari 1712 (Cornelis Janse Hogebreg en Aeffie Jans, getuigen Floris Ariaense en Jan Pieterse) Cornelis Jansz. Hogebrecht, boer, schepen te Castricum, gedoopt Castricum, 20 januari 1684 («Cornelius, Jan Crelissen, Aechte Crelis, Crelisie Crelis»), overleden Castricum, aangifte voor de Impost door zijn zoon Jan Cornelisz. Hogebregt, onder ƒ15,-, 12 november 1747 (4), 63 jaar oud, zoon van Jan Crelissen en Aechte Crelis.

De akte van ondertrouw voor het gerecht luidt :

Wy onderget[ekenden] Corn[eli]s Jansz Hoo
gebrug jongman toekomende bruydegom
ter eenre & Jan Aalbertsz Ypelaan
als broeder van de toekomende bruyd
Aaffje Jans jonge dogter ter andere
zijde, beyde woonagtig alhier tot Castri
cum versoeken dat onse huwelijxe
geboden mogen werden ingeschreven en
vervolgens geproclameert en geaffic
ineert ter plaatse daar men gewoon
is affixie te doen; en dan na de drie
wettige geboden in den huwel[yken] staat
bevestigt te werden, onder godts zegen
en genade, aldus gedaan & versogt by
de voorn[oemde] conthoralen en by ons onder
gesz. getekent op den 26e Decemb[er] 1711
Cornelis Jansz Hogebregt
Jan Ypelaen
(5).

Cornelis Hogebrecht was boer en schepen te Castricum en voogd over de kinderen van Jan Adriaensz. de Boer.

Castricum, Impost, 22 december 1745, Cornelis Hogebregt als een der voogden over Jan, Ad. de Boer geeft aan ’t lijk van Ad. de Boer op ƒ 6,-,-.

Testament of boedelscheiding ?

Na het overlijden van Cornelis Hogebrecht wordt Jacob Willemsz. Kuijs (zie VI,2) aangesteld als voogd over zijn kinderen.

Van Cornelis Hogebrecht werd in 1732 ontvangen de :

«xl [=veertigste] penning van gered. coopsom van ƒ29:9:7 is ƒ0:14:11. Item de tiende verhoging 0:1:8» (6).

Kinderen van Cornelis Hogebrecht en Aafje de Boer :

  1. Joannes Hogebrecht (Jan), gedoopt Castricum, R.K., 3 januari 1713, zoon van Cornelis Janse Hogebreg en Aefie Jans, doopgetuige Ariaentje Hogebreg, overleden Castricum, aangifte voor de Impost door de vader Cornelis Jansz. Hogebregt onder ƒ6,-, 17 april 1745, 32 jaar oud.
  2. Wilhelmus Hogebrecht, gedoopt Castricum, R.K., 1 april 1715, zoon van Cornelis Janse Hogebreg en Aeffie Jans, doopgetuige Jacob Janse Hogebreg, waarschijnlijk vroeg overleden.
  3. Joannes Hogebrecht (Jan), zoon van Cornelis Janse Hogebreg en Aeffie Jans, gedoopt Castricum, R.K., 11 juni 1717, doopgetuige Maretie Jacobs [Castricum], overleden Castricum, aangifte 6 januari 1748 voor de Impost door zijn broer Claes Cornelisz. Hogebrecht onder ƒ6,-.
  4. Wilhelmus Hogebrecht, gedoopt Castricum, R.K., 25 november 1719, zoon van Cornelis Janse Hogebreg en Aefie Jans, doopgetuige Arie Cornelis.
  5. Cornelius Hogebrecht, gedoopt Castricum, R.K., 1 juli 1722, zoon van Cornelis Janse en Aegie Jans, doopgetuige Jannetje Jans.
  6. Antje Hogebrecht, gedoopt Castricum, R.K., 3 december 1723, dochter van Cnelis Hogenbreg en Aafje Jans, doopgetuige Trijn Crelis, waarschijnlijk vroeg overleden.
  7. Claes Hogebrecht, gedoopt Castricum, R.K., 13 oktober 1726, zoon van Cnelis Hogebreg en Aafie Jans, doopgetuige Jan Hogebreg.
  8. Antje Hogebrecht, gedoopt Castricum, R.K., 13 december 1730, dochter van Cnelis Hogenbreg en Aafje Jans, doopgetuige Baert IJpelaan, een halfbroer van de moeder, trouwt Cornelis van der Laan.
    Dochter van Cornelis van der Laan en Antje Hogebrecht :
    • Aagje van der Laan, gedoopt Limmen, 23 februari 1753, trouwt Jan Glorie, volgt onder VII.8.

Aantekeningen Aantekeningen

Aantekeningen Tonny Sminia uit het Oud-rechterlijk archief Castricum :

«ORA 156-24: dd. 26 juni 1682
Aelbert Jans IJpelaan, onze buurman verkoopt aan Wilbort en Jan Dircxsz., onze buurluijden vijf akkers zaadland gelegen binnen onze banne op het Noordend, groot 510 R[oeden], belend ten O[osten] Aelbert Jansz. voornoemd, ten Z[uiden] de Noordenderweg, ten W[esten] Maarten Jansz. en ten N[oorden] Baert Baertsz. voor vrijland als buren en lenders ƒ 500,-.

ORA 156-24v: dd. 26 juni 1682
Aelbert Jansz. IJpelaan, onze buurman op het Noordend, verkoopt aan Baert Baertsz. onze schepen een akker land, genaamd ‘De Dijck acker’, groot 441 R[oeden], belend ten O[osten] en ten Z[uiden] de Kerckendijck, ten W[esten] en ten N[oorden] de leprozen van Haarlem vrij land als buren en lenders ƒ 270,-.

ORA 156-28v: dd. 28 januari 1683
Aalbert Jans IJpelaan, onze buurman op het Noordend, verkoopt aan Maerten Jansz. Groen en Harmen Arentsz. als regenten van het gasthuis tot Wijck op Zee en dat ten behoeve van hetzelfde gasthuis een stuk hooiland gelegen binnen onze banne genaamd ‘Pieter Reijers Camp’, groot 1892 R[oeden], belend ten O[osten] Alijden Camp, ten Z[uiden] de Notsloot, ten W[esten] de Vernagelde Ven, ten N[oorden] de Jacobus Zeeman ƒ 1050.

ORA 156-78v+79: dd. 24 september 1687
Pieter Jansz. Kerkbuurt voor hem zelf en als vader en voogt voor zijn drie kinderen die hij verwekt heeft bij Trijn Baerts, als Baert Pietersz., Jan Pietersz. Cooper en Cornelis Pietersze Moelenaer en Aerjan Claesz. in huwelijk hebbende Grietje Baerts en Jan Gertsen voor hem selve, allen wonende te Limmen, en Jan Aerjansz. Limmen voor hem zelf en Jan Cornelisz. Bredtveldt [Breetveld] in huwelijk hebbende Lijsbeth Gerritsen en Albert Jansz. IJpelaan in huwelijk hebbende Annetje Jacops, wonende te Castricum, allen erfgenamen ab intestato van Baert Baertsz. die haar te samen en elk in besonder sterk makende en rato caverende voor de meerdere erfgenamen van de voorn[oemde]. Baert Baertsz. verkopen aan Jan Cornelisz. in de wandeling genaamd Jan Cornelisz. van ’t Ent, onze buurman een huis met zijn erf, groot omtrent 187 R[oeden], belend ten O[osten] de Kerkdijk, ten Z[uiden] de Gemene Weg, ten W[esten] de bovengenoemde erfgenamen, ten N[oorden] de Kerkdijk ƒ 180,-.

ORA 156-92v: dd. 4 juni 1688
Cornelis Theunisz. en Aerjan Jansz. Suijker, onze buurlieden verkopen aan de Heer Johannes Croone, med[isch]. doctor, wonende te Alkmaar twee akkers zaadland, groot 222 R[oeden], belend ten O[osten] Sijmon Cornelisz. Grietjes, ten Z[uiden] de Gemene Watering, ten W[esten] Albert Jansz. IJpelaan, ten N[oorden] de Noordenderweg ƒ 125,-.»
  • Kinderen van Baert Baertsz., schepen van Castricum :
    1. Nicolaus, gedoopt Castricum, R.K., zonder dag, september 1666, zoon van Baert Baertsen en Jannetie Claes, doopgetuige Grietie Baerts.
    2. Claes, gedoopt Castricum, R.K., 4 september 1667, zoon van Baert Baertsen en Jannetie Claes, doopgetuige niet vermeld.
    3. Gerardus, gedoopt Castricum, R.K., 26 april 1669, zoon van Baert Baertsen en Jannetie Claes, doopgetuig Jan Ariaensen.

Met Antje IJpelaan wordt meest waarschijnlijk Antje Jacobs, eerder echtgenote van Aelbert IJpelaan bedoeld.

«ORA 156-167: dd. 11 december 1697
Cornelis Pietersz. Molenaer tot Limmen voor hem zelf en Baert Pietersz. als oom en voogd van de kinderen van voornoemde Cornelis Pietersz. en zaliger Guertje Pieters, verkopen aan Antje IJpelaan, onze buurvrouw op ’t Noordend een akker gelegen aan de Werf van Jan van ’t Ent, groot 180½ R[oeden], belend ten O[osten] de voornoemde Jan van ’t Ent, ten W[esten] de koopster; twee akkertjes op de Noordender Geest, groot tesamen 190 R[oeden], belend ten O[osten] Wilbort Dircks, ten W[esten] Jan Willemsz. Hoogebregh f 75,-.»

Aantekeningen Overige aantekeningen

Anna Jacobs was waarschijnlijk een zuster van Neeltje Jacobs, die gehuwd was met Teuwes Heersen [van Dijk/Roobeek], die in 1684 op zijn beurt getuige was bij de doop van Baert IJpelaan; Anna Jacobs was omgekeerd in 1676 getuige bij de doop van Engeltje, dochter van Teuwes Heersen en Neeltje Jacobs.

Een Anna Jacobs is begraven Limmen, 12 oktober 1719 (Rijksarchief Haarlem, inventarisnummer 369a).

Er waren in Limmen/Castricum in dezelfde periode nog andere A(e)lbert Jansens. Voor Aelbert Jansz. Ponse, zie onder gezin VI.9.

Kinderen van A(e)lbert Jansen en Haesie Pieters :

  1. Adrianus, zoon van Albert Jansen en Haesie Pieters, gedoopt Castricum, R.K., 2 december 1664, doopgetuige Sijmon Pietersen.
  2. Meijntsie, dochter van Albert Jansen en Haesie Pieters, gedoopt Castricum, R.K., 15 november 1666, doopgetuige Aled Pieters.

Kinderen van A(e)lbert Jansen en Neeltie Crijnen :

  1. Hiltrudis, gedoopt Castricum, R.K., 12 april 1669, dochter van Aelbert Jansen en Neeltie Crijnen, doopgetuige Maertie Crijnen.
  2. Elisabet, gedoopt Castricum, R.K., 29 april 1670, dochter van Albert Jansen en Neeltie Krijnen, doopgetuige Gerrit Krijnen.
  3. Crijn, zoon van Albert Jansen en Neeltie Crijnen, gedoopt Castricum, R.K., 5 oktober 1671, doopgetuige Maerten Crijnen.
  4. Nicolaus, gedoopt Castricum, R.K., 18 mei 1673, zoon van Albert Jansen en Neeltie Krijnen, doopgetuige Neeltie Gerrits.
  5. Maria, gedoopt Castricum, R.K., 15 december 1674, dochter van Albert Jansen en Neeltie Crijnen, doopgetuige Sijmon Albertsen.
  6. Thecla, gedoopt Castricum, R.K., 29 januari 1677, dochter van Albert Jansen en Neeltie Crijnen, doopgetuige Maria Crijnen, waarschijnlijk vroeg overleden.
  7. Tecla, gedoopt Castricum, R.K., 13 november 1682, dochter van Albert Jansen en Neeltie Crijnen, doopgetuige Jan Crijnen.

Met aanvullingen van Remko Ooijevaar te Heemskerk en de ontdekking en transciptie van de boedelscheiding door Simon Zuurbier te Castricum.

Vervolg Volgende


Noten

1. Huwelijksvoorwaarden na te zoeken.

2. Een Pieter Aelberts overleed Bakkum, aangifte voor de Impost onder ƒ3,-, 10 januari 1696. Een Pieter Aalberts overleden Bakkum, aangifte voor de impost onder ƒ3,-, 20 april 1716, Oud Rechterlijk Archief Bakkum, deel 2042 f3v; er wordt geen aangever vermeld. Een Pieter Aelberse was getuige bij huwelijken te Castricum, 1706-1711.

3. Regionaal Archief Alkmaar, Notarieel Archief, 19 augustus 1712, notaris Kaspar Seullijn, inventarisnummer 342, akte 145.

4. Rijksarchief Noord-Holland (Haarlem), Impost Castricum, inventarisnummer 326 en 327.

5. Eerder is Aafje hier IJpelaan genoemd; in haar akte van ondertrouw wordt Jan Aalbertsz Ypelaan immers haar broeder genoemd; hij was echter een halfbroer en Aafje wordt dan ook niet als Aaffje Aelberts, maar als Aaffje Jans vermeld; de correctie is van Simon Zuurbier te Castricum, waarvoor dank.

6. Rijksarchief Noord-Holland (Haarlem), Impost Castricum, inventarisnummer 326 en 327.


Start : 31 december 1999 | Laatst bijgewerkt : 26 april 2015

Handtekening 1681

Handtekening Aelbert IJpelaan uit de boedelscheiding van de nalatenschap van zijn ouders, 1681
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)


Doopinschrijving 1679

Doopinschrijving Joannes IJpelaan, 1679
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)

Doopinschrijving 1682

Doopinschrijving Joannes IJpelaan, 1682
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)

Doopinschrijving 1684

Doopinschrijving Baert IJpelaan, 1684
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)

Doopinschrijving 1687

Doopinschrijving Fransciscus IJpelaan, 1687
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)

Doopinschrijving 1689

Doopinschrijving Petrus IJpelaan, 1689
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)


Castricum

Castricum, 1740
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)

Castricum

Castricum, Kaartfragment, 1745
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)


Boedelscheiding

Boedelscheiding

Boedelscheiding

Boedelscheiding Antje Jacobs, 1712
(Met dank aan S.P.A. Zuurbier te Castricum)
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)


Akte Ondertrouw, 1711

Akte van ondertrouw Cornelis Hogebrecht en Aafje Jans [de Boer], 1711
(Klik op de afbeelding voor een vergroting in een nieuw venster)